 |
Coğrafi Konum ve "Oksijen Çadırı"
Kazdağı, Ege Bölgesi ile Marmara Bölgesini birbirinden ayıran doğal bir sınır niteliğindedir,. Edremit Körfezi’nin kuzeyinde yükselen dağın en yüksek noktası 1774 metre ile Karataş Tepesi'dir. Dağ silsilesi batıda Dede Dağı, ortada esas Kazdağı, doğuda Eybek Dağı, kuzeydoğuda ise Gürgen ve Kocakatran dağlarından oluşur.
Kazdağları'nın en dikkat çekici özelliklerinden biri, dünya çapındaki hava kalitesidir. Alpler'den sonra dünyanın en yüksek oksijen oranına sahip bölgelerinden biri olduğu tespit edilen bu alan, denizden gelen iyotlu hava ile orman havasının birleştiği "Oksijen Çadırı" olarak nitelendirilmektedir,. Özellikle Altınoluk Şahinderesi Boğazı civarı bu açıdan büyük önem taşır.
Eşsiz Biyoçeşitlilik: Flora ve Fauna
Bitki Örtüsü (Flora): Kazdağı'nda yaklaşık 800 bitki taksonu tespit edilmiştir ve bunlardan 32'si dünyada sadece Kazdağı'na özgüdür,. Türkiye genelinde endemik olan 40'tan fazla tür de burada yaşamaktadır. Bölgenin en önemli sembolü, Truva Atı'nın yapımında da kullanıldığı rivayet edilen ve sadece bu dağda yetişen Kazdağı Göknarı'dır (Abies nordmanniana subsp. equi-trojani),. Ayrıca kayın, karaçam, kestane, meşe ve çınar ağaçları ile alt tabakada kekik, adaçayı ve sumak gibi tıbbi bitkiler açısından oldukça zengindir.
Hayvan Çeşitliliği (Fauna): Milli Park, "Bol pınarlı vahşi hayvanlar anası" olarak anıldığı Homeros'un İlyada destanındaki ününü korumaktadır. Bölgede ayı, karaca, yaban domuzu, tilki, porsuk ve sansar gibi memelilerin yanı sıra kartal, şahin ve tahtalı gibi kuş türleri barınmaktadır. Antandros antik kenti mozaiklerinde tasvir edilen Anadolu Leoparı geçmişte bu topraklarda yaşamış olsa da, günümüzde vaşak ve sırtlan gibi türlere artık rastlanmamaktadır.
Efsaneler ve Mitoloji Dağı
Bitki Örtüsü (Flora): Kazdağı'nda yaklaşık 800 bitki taksonu tespit edilmiştir ve bunlardan 32'si dünyada sadece Kazdağı'na özgüdür,. Türkiye genelinde endemik olan 40'tan fazla tür de burada yaşamaktadır. Bölgenin en önemli sembolü, Truva Atı'nın yapımında da kullanıldığı rivayet edilen ve sadece bu dağda yetişen Kazdağı Göknarı'dır (Abies nordmanniana subsp. equi-trojani),. Ayrıca kayın, karaçam, kestane, meşe ve çınar ağaçları ile alt tabakada kekik, adaçayı ve sumak gibi tıbbi bitkiler açısından oldukça zengindir.
Hayvan Çeşitliliği (Fauna): Milli Park, "Bol pınarlı vahşi hayvanlar anası" olarak anıldığı Homeros'un İlyada destanındaki ününü korumaktadır. Bölgede ayı, karaca, yaban domuzu, tilki, porsuk ve sansar gibi memelilerin yanı sıra kartal, şahin ve tahtalı gibi kuş türleri barınmaktadır. Antandros antik kenti mozaiklerinde tasvir edilen Anadolu Leoparı geçmişte bu topraklarda yaşamış olsa da, günümüzde vaşak ve sırtlan gibi türlere artık rastlanmamaktadır.
Efsaneler ve Mitoloji Dağı
Kazdağı, hem Yunan mitolojisinin hem de Türkmen efsanelerinin iç içe geçtiği nadir yerlerden biridir.
1. Dünyanın İlk Güzellik Yarışması: Yunan mitolojisine göre, Truva Savaşı'na giden süreci başlatan meşhur güzellik yarışması burada yapılmıştır. Tanrıçalar Hera, Athena ve Afrodit arasındaki "en güzel benim" tartışmasını çözmekle görevlendirilen Paris, altın elmayı Afrodit'e bu dağda vermiştir,. Zeus'un Truva Savaşı'nı Kazdağı'nın Gargaron zirvesinden izlediği anlatılır.
2. Sarıkız Efsanesi: Türk kültüründe önemli bir yer tutan Sarıkız efsanesi, haksızlığa uğrayarak dağa sürülen ve burada ermişlik mertebesine ulaşan bir kaz çobanının öyküsüdür. Yöre halkı her yıl Ağustos ayında Sarıkız Tepe'ye çıkarak onu anmakta ve geleneksel şenlikler düzenlemektedir,.
3. Hasanboğuldu: Kavuşamayan iki aşık olan Hasan ve Emine'nin hüzünlü hikayesi, Sutüven Şelalesi yakınındaki gölete adını vermiştir,.
Turizm ve Rekreasyon Alanları
Kazdağı Milli Parkı ve çevresi, doğa turizmi için sayısız seçenek sunar. Ancak Milli Park alanına girişler, doğal yaşamı korumak amacıyla izne tabidir ve kontrollü yapılmaktadır.
• Hasanboğuldu ve Sutüven Şelalesi: Zeytinli beldesine yakın olan bu alan, 17 metre yükseklikten dökülen şelalesi ve doğal göleti ile en popüler mesire yerlerinden biridir.
• Ayazma Tabiat Parkı: Bayramiç ilçesinde bulunan Ayazma, soğuk suları ve doğal güzelliği ile bilinir. Mitolojik güzellik yarışmasına atıfla burada da her yıl temsili bir güzellik yarışması düzenlenir,.
• Pınarbaşı: Güre beldesi sınırlarında, Kazdağı kar sularının kaynak halinde çıktığı ve buz gibi suların aktığı bir dinlenme alanıdır.
• Kanyonlar ve Vadiler: Şahindere Kanyonu gibi derin vadiler, dağ ve deniz ikliminin etkileşimini sağlayarak bölgeye özgü hava akımlarını oluşturur,.
Sonuç olarak; Kazdağı Milli Parkı, endemik Kazdağı Göknarı'ndan mitolojik "Altın Elma" hikayesine, Sarıkız'ın hüznünden Hasanboğuldu'nun sularına kadar doğa ve kültürün kusursuz bir sentezidir.
Bunu zihninizde daha iyi canlandırmak için şöyle bir benzetme yapabiliriz: Kazdağı, binlerce yıllık bir kütüphane gibidir; ağaçları ve kayaları bu kütüphanenin rafları, üzerindeki her bir efsane ve canlı türü ise okunmayı bekleyen eşsiz birer kitaptır.
İletişim :
- Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, 2. Bölge Müdürlüğü
- Santral: 0224 241 72 00
- Balıkesir DKMP Müdürlüğü
- Santral: 0 266 261 62 83
- Kazdağları Milli Parklar Şefliği
- Santral: 0 266 373 14 80
Kaynaklar :
- ekotaban.tarimorman.gov.tr/alan/54 — Doğa turizmi portalı (uygulama yükleniyor / alan bilgisi çıkarılamadı). ekotaban.tarimorman.gov.tr
- balikesir-edremit.gov.tr/kazdaglari — Edremit Kaymakamlığı’nın Kazdağları tanıtım metni. balikesir-edremit.gov.tr
- canakkale.gov.tr/ayazma-kazdaglari — Çanakkale İl Kültür Portalı (mitoloji ve destinasyon). canakkale.ktb.gov.tr
- balikesir.gov.tr/kaz-daglari — Balıkesir Kültür Portalı ile bölgede tarih, doğa vb. bilgiler. Balıkesir ATP
- bayramic.gov.tr/bin-pinarli-ida-kazdaglari — Bayramiç Belediyesi kaynakları (ayrı içerik varsayımı). (Yerel idari kaynak)
- YouTube – videolu kaynak — Görsel anlatım (bağlantı YouTube). (Video içerikli sunum)
- ÇOMÜ, Çanakkale Değerleri Envanteri (2009) — Akademik/kültürel analiz içeriği. (Basılı kaynak)
Yorum Gönder