Sarısıvat Köyü Tarihçe

Göklerle Buluşan Bir Kahramanlık Destanı: Şahindere Şehitliği

Çanakkale'nin güney cephesinde, Seddülbahir'in tozlu yollarında ilerlerken Soğanlıdere mevkisini geçtikten sonra, Çınarlıdere'nin hemen üst tarafında sessiz ama vakur bir duruşla karşılar bizi Şahindere Şehitliği. Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı sınırları içinde yer alan bu şehitlik, savaşın en yoğun muharebelerinin yaşandığı bölgede, en hüzünlü ve en anlamlı mekanlardan biridir. Tespit edilebilen gerçek şüheda kabristanlarından olmasıyla da müstesna bir yere sahiptir.

Savaşın Kalbinde Bir Şifa ve Şehadet Merkezi

1915 yılında Çanakkale Savaşı sırasında, cephe gerisinde su kaynaklarına yakın, korunaklı ve gölgelik alanlar, yaralı askerler için sargı yerleri (seyyar hastaneler) olarak kullanılıyordu. Şahindere, tam da bu özelliklere sahip olduğu için Seddülbahir, Kerevizdere ve Kirte muharebelerinde yaralanan askerlerin getirildiği en büyük sargı merkezlerinden biri haline geldi. Nisan, Haziran ve Temmuz 1915'te şiddeti artan muharebelerde, özellikle 5 Temmuz 1915 sonrası sol kanat birliklerinden yaralanan birçok Mehmetçik buraya getirildi. Ne yazık ki birçoğu bu "şifa" merkezinde son nefesini vererek şehadet mertebesine ulaştı ve bulundukları bölgeye defnedildi. Bu nedenle Şahindere, savaş sırasında doğal olarak oluşan gerçek şehit mezarlıklarından biridir.

Resmi kayıtlara göre bu kutsal alanda isimleri tespit edilen yaklaşık 2.000 ile 2.177 arasında şehit yatmaktadır. (Şahindere Şehitliği girişinde yer alan tabelada, 1., 2., 5., 6., 7., 10. ve 11. Tümenlere ait 1.969 şehidimizin burada medfun olduğu ifade edilmektedir. Ancak resmî kaynak olarak kabul edilen Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı Müdürlüğü verilerine göre şehit sayımız 2.177'dir. Bu farklılık, zaman içinde yapılan yeni tespitlerden kaynaklanıyor olabilir.)  kahramanlar; Denizli'den Isparta'ya, Manisa'dan Bursa'ya, Musul ve Suriye'ye kadar imparatorluğun dört bir yanından gelerek 1., 2., 5., 6., 7., 10. ve 11. Tümenlerin çeşitli piyade alaylarında savaşmış ve aynı bayrak altında birleşmişlerdir.

Mimari Sembolizm ve Ay-Yıldızın Kucağı

2004 yılında yapımına başlanan ve 18 Mart 2005'te, savaşın 90. yıl anma törenlerinde açılan şehitlik, mimari sembolizm açısından oldukça zengindir. Soğanlıdere Şehitliği ile benzerlik gösteren yapının merkezinde, hilal şeklinde dizilmiş 132 adet kabalak taşı (Enveriye başlıkları) ve ortalarından yükselen üçgen konik bir anıt bulunur.

• Hilal formu, aziz Türk bayrağını simgeler.
• Ortadaki yıldız ve göğe yükselen konik anıt ise şehitlerimizin ruhunun göğe yükselişini temsil eder.
• Yere konumlandırılan 132 kabalak taşı, her bir şehidin aziz hatırasını sembolik olarak yaşatır. Bu taşların üzerinde şehitlerin isimleri, baba adları, rütbeleri ve memleketleri alfabetik sırayla okunabilmektedir.

Gökyüzünden bakıldığında tüm alanın dev bir Ay-Yıldız formunda olduğu fark edilir. Gerçek defin alanları ise zincir ve parmaklıklarla çevrilmiş, meşe ve çam ağaçlarının gölgesinde korunmaktadır. Bu bölümde orijinal mezar izleri ve taşları hâlâ görülebilmektedir.

Hafızalara Kazınan Bir İsim: Teğmen Mustafa Efendi

Şahindere'yi diğer şehitliklerden ayıran en dokunaklı unsurlardan biri, demir parmaklıklarla korunan Mülazım-ı Sani (Teğmen) Mustafa Efendi'nin kabridir. 10. Tümen 30. Piyade Alayı'nda görevliyken yaralanan ve 18 Eylül 1915'te bu sargı yerinde şehit düşen Mustafa Efendi'nin hikayesi, bir babanın evladına veda edişini anlatır. Kuzey bölgesinde görevli olan babası Ali Şadi Efendi, oğlunun şehadet haberini alınca buraya gelmiş ve savaşın nispeten sakin bir anında ona özel bir kabir yapmayı başarmıştır. Bu kabir, şehitliğin gerçek kabirler bölümünde yer alan ve kimliği net olarak bilinen nadir mezarlardan biridir.

Ziyaret Bilgileri ve Bugünkü Hali

Şahindere Şehitliği, Çanakkale-Eceabat yönünden rahatlıkla ulaşılabilecek bir konumdadır. Ziyaretçiler için park alanı, merdivenlerle çıkılan sembolik kabirlerin bulunduğu ana alan, dinlenme noktaları ve tuvaletler bulunmaktadır.

Uzun merdivenleri tırmanıp sembolik ve gerçek kabirlerin bulunduğu alana ulaştığınızda, meşe ve çam ağaçlarının gölgesinde ebedi istirahatlerini sürdüren binlerce kahramanın sessiz duasına ortak olursunuz. Onlar, bir sargı yerinin serinliğinde göğe yükselen, vatan toprağının ay-yıldızlı muhafızlarıdır. "Çanakkale geçilmez" sözü, işte böyle yerlerde, böyle şehitliklerde vücut bulur. Ziyaret edenler, ağaçların arasında esen rüzgarda, o günlerin fedakârlığını ve vatan sevgisini yüreğinde hisseder

Kaynaklar
https://www.canakkale.gov.tr/sahindere-sehitligi
https://canakkaletarihialan.gov.tr/tr/ziyaret/sehitlikveanitlar/sahindere-sehitligi https://www.canakkalesehitlik.net/sahindere-sehitligi.html
https://catab.ktb.gov.tr/yazdir?606F45595000AF5FF1060DFA3D45D162

Şahin Dere Şehitlerine Ulaşmak İçin Tıklayın