Sarısıvat Köyü Tarihçe

Çanakkale’nin Tarımsal Mirası: Büyük Ova Koruma Alanları 

Gıda arz güvenliğinin küresel bir öncelik haline geldiği günümüzde, tarım arazilerinin korunması bir tercih değil, zorunluluktur. Türkiye’nin en stratejik tarım havzalarından biri olan Çanakkale, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında ilan edilen "Büyük Ova Koruma Alanları" ile geleceğini teminat altına alıyor. 2025 yılı itibarıyla koruma kalkanı altındaki 87.867,24 hektar arazi, şehrimizin "tarım kalesi" unvanını pekiştiriyor.

1. Büyük Ova Koruma Statüsü Nedir?

Bu statü, tarımsal üretim potansiyeli yüksek olan ancak yerleşim, sanayi veya erozyon baskısı altında bulunan toprakları kapsar. "Tarımsal Sit Alanı" olarak da nitelendirilen bu koruma sayesinde, verimli toprakların amaç dışı kullanımı engellenerek tarımsal bütünlük korunur.

2. Çanakkale İli Büyük Ova Koruma Alanları ve Alan Bilgileri

Aşağıdaki tablo, ilimizdeki tescilli 15 büyük ovanın ilçe bazlı dağılımını ve alan (hektar) cinsinden büyüklüklerini göstermektedir:

Sıra	Büyükova Adı	İlçe	İlan Tarihi	Alan (hektar)
1	Çokal Büyükovası	Gelibolu	12.12.2016	9.840,95
2	Tuzla Büyükovası	Ayvacık	12.12.2016	2.424,90
3	Taşoluk Büyükovası	Biga	12.12.2016	18.279,99
4	Bakacak Büyükovası	Biga	12.12.2016	6.051,17
5	Umurbey Büyükovası	Lapseki	12.12.2016	2.014,64
6	Kumkale Büyükovası	Merkez/Ezine	12.12.2016	7.477,04
7	Ezine-Bayramiç Büyükovası	Ezine-Bayramiç	12.12.2016	10.285,14
8	Demirtepe Büyükovası	Gelibolu	08.05.2021	7.733,70
9	Özbek-Yapıldak Büyükovası	Merkez	08.05.2021	2.809,78
10	Yiğitler Büyükovası	Bayramiç	08.05.2021	2.574,86
11	Terzialan Büyükovası	Çan	08.05.2021	8.351,26
12	Davutköy Büyükovası	Yenice	08.05.2021	1.620,54
13	Akçakoyun Büyükovası	Yenice	08.05.2021	4.910,93
14	Yenice-Merkez Büyükovası	Yenice	08.05.2021	1.626,29
15	Gündoğdu Büyükovası	Yenice	08.05.2021	1.866,05
TOPLAM				87.867,24

3. 2026 Vizyonu: Yeni Taslak Ovalar

Mevcut koruma ağına eklenmesi için teknik çalışmaları devam eden ve yakında ilan edilmesi beklenen stratejik alanlar:

• Cumalı Ovası (Gelibolu)
• Karainebeyli Ovası (Eceabat)
• Kumköy Ovası (Eceabat)
• Anafartalar Ovası (Eceabat)
• Kocadere Ovası (Eceabat)

4. Uygulama ve Kısıtlamalar

Büyük Ova sınırları içerisinde kalan arazilerde yapılaşma ancak çok istisnai (soğuk hava deposu, mandıra gibi tarımsal tesisler) durumlarda ve sıkı denetimle mümkündür. Bu disiplin; Biga’nın hayvancılığından Yenice’nin kapya biberine, Bayramiç’in meyvelerinden Kumkale’nin domatesine kadar Çanakkale’ye özgü ürün çeşitliliğinin sürdürülebilirliğini sağlamaktadır.

Sonuç

Toprak, geri dönüşü olmayan bir mirastır. Çanakkale’nin bu verimli toprakları, bilimsel veriler ve hukuki düzenlemelerle korunarak geleceğe aktarılmaktadır.

Hazırlayan: Hüseyin AŞKI (Tarım Teknikeri)
Kaynak: Çanakkale İl Tarım ve Orman Müdürlüğü 2025 Verileri